Ανατροπές στον εξωδικαστικό υπέρ των δανειοληπτών – Τι αλλάζει για πρώτη κατοικία, δόσεις και “κουρέματα”

 Ανατροπή στο καθεστώς προστασίας της πρώτης κατοικίας φέρνουν οι αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό, όπως ανακοίνωσε ο υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης.

Όπως εξήγησε μιλώντας στο MEGA, ο εξωδικαστικός μηχανισμός γίνεται πιο ευέλικτος και «φιλικός» για τους δανειολήπτες που επιδιώκουν ρύθμιση και αποπληρωμή των οφειλών τους, ανοίγοντας τον δρόμο για περισσότερες εγκρίσεις και βιώσιμες λύσεις.

Ο κ. Πιερρακάκης τόνισε χαρακτηριστικά ότι στόχος είναι η ενίσχυση της προστασίας της πρώτης κατοικίας, καθώς θα επιλέγουν οι ίδιοι οι πολίτες ποιο ακίνητο θα χαρακτηρίζεται ως πρώτη κατοικία και θα μπορούν να ρευστοποιήσουν άλλα περιουσιακά στοιχεία. «Αυτό είναι κάτι που μας ζητά ο κόσμος», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι οι παρεμβάσεις απευθύνονται σε πολίτες που θέλουν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, αλλά χρειάζονται ουσιαστική στήριξη.

Ο ίδιος σημείωσε ότι με τις αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό, διευρύνθηκαν τα όρια ένταξης, με στόχο να στηριχθούν περισσότεροι δανειολήπτες. Και πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να διαμορφώσει ένα πλαίσιο που θα βοηθά ουσιαστικά όσους θέλουν να αποπληρώσουν τις οφειλές τους.

Τι προβλέπει η ρύθμιση που εξήγγειλε ο Κυριάκος Πιερρακάκης

Μια σημαντική αλλαγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό για την προστασία της πρώτης κατοικίας εξήγγειλε σήμερα ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης. Η νέα ρύθμιση δίνει για πρώτη φορά τη δυνατότητα στους οφειλέτες να διαχωρίζουν την κύρια κατοικία τους από την υπόλοιπη περιουσία τους, ώστε να επιτυγχάνουν μεγαλύτερο «κούρεμα» και χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις.

Οι οφειλέτες θα μπορούν να επιλέγουν την προστασία της πρώτης κατοικίας τους, με αντάλλαγμα τη ρευστοποίηση των λοιπών περιουσιακών στοιχείων. Με τη νέα ρύθμιση που επεξεργάζεται η Γενική Γραμματεία Ιδιωτικού Χρέους, το ύψος του «κουρέματος» και της μηνιαίας δόσης θα διαμορφώνεται με βάση την αξία της πρώτης κατοικίας του οφειλέτη σε σχέση με το συνολικό του χρέος προς τους χρηματοδοτικούς φορείς. Παράλληλα, από το Υπουργείο Οικονομικών , επισημαίνεται ότι η διαδικασία θα είναι ταχεία, ώστε να προσφέρει μια πραγματική δεύτερη ευκαιρία σε όσους επιθυμούν να ρυθμίσουν τα χρέη τους και να διασφαλίσουν την κατοικία τους.

Αντικείμενο νέας ρύθμισης:

Η βελτίωση του εξωδικαστικού μηχανισμού κατά τρόπο ώστε ο οφειλέτης, εάν το επιθυμεί, να επιλέγει τη διάσωση μόνον της κύριας κατοικίας του. Στην περίπτωση αυτή ο εξωδικαστικός, στον υπολογισμό της παραγόμενης πρότασης, θα λαμβάνει υπόψιν μόνον την αξία της υπό διάσωση κύριας κατοικίας και όχι των λοιπών περιουσιακών στοιχείων. Ως αποτέλεσμα, η δόση και τα κουρέματα των οφειλών του θα είναι ουσιαστικά βελτιωμένα και ανταποκρινόμενα μόνον στην αξία της κατοικίας και των εισοδημάτων του, θα διασώζεται η κύρια κατοικία του οφειλέτη, ενώ τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία θα εκποιούνται μέσω διαδικασίας ηλεκτρονικού πλειστηριασμού.

Χαρακτηριστικά:

• Αλγόριθμος θα λαμβάνει υπόψιν μόνον την αξία της κύριας κατοικίας, εφόσον το επιλέξει ο ίδιος ο οφειλέτης.
• Ως αξία της κατοικίας ισχύουν τα ήδη αναφερόμενα στο νόμο του εξωδικαστικού (δηλ. το μέγιστο μεταξύ της εμπορικής αξίας όπως την δηλώνει στο σύστημα ο πιστωτής ή η αξία ΕΝΦΙΑ)
• Η πρόταση θα περιλαμβάνει την εκποίηση των λοιπών ακινήτων του οφειλέτη (εκτός πρώτης κατοικίας).
• Η εκποίηση θα ενσωματώνεται ως όρος στη σύμβαση αναδιάρθρωσης και θα διενεργείται ηλεκτρονικά μέσω της διαδικασίας του e auction.
• Ο οφειλέτης έχει το δικαίωμα να απορρίψει ή να αποδεχθεί την πρόταση που παράγεται από τον αλγόριθμο.
• Εφόσον αποδεχτεί, συντάσσεται η σύμβαση αναδιάρθρωσης με τα ανωτέρω χαρακτηριστικά (δόση προς διάσωση της κύριας κατοικίας εφόσον τηρηθεί και εκποίηση λοιπών ακινήτων).

Οφέλη ρύθμισης:

• Σημαντικές διαγραφές και χαμηλότερη δόση στην παραγόμενη πρόταση (προσοχή: εφόσον η αξία του ακινήτου είναι χαμηλότερη από τα συνολικά ποσά οφειλών σε χρηματοδοτικούς φορείς)
• Διάσωση της κύριας κατοικίας μέσω σταδιακής αποπληρωμής της αξίας της στους χρηματοδοτικούς φορείς
• Όλα τα εργαλεία διάσωσης κατοικίας που έχουν υπάρξει κατά το παρελθόν είχαν ακριβώς αυτό το χαρακτηριστικό: σταδιακή αποπληρωμή της αξίας της κατοικίας. Αυτό θα κάνει και η νέα ρύθμιση.
• Εκποίηση δευτερευόντων ακινήτων μέσω πλειστηριασμού τα οποία πολλές φορές δεν ήταν εφικτό να εκποιηθούν (λόγω μη εύρεσης αγοραστή κλπ) και επιβάρυναν σημαντικά την παραγόμενη πρόταση.

Πιερρακάκης: Μεγάλη τιμή και μεγάλη ευθύνη η προεδρία στο Eurogroup

Ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, χαρακτήρισε «μεγάλη τιμή αλλά και μεγάλη ευθύνη» την ανάληψη της προεδρίας του οργάνου, επισημαίνοντας τον ισχυρό συμβολισμό της επιλογής ενός Έλληνα για τη συγκεκριμένη θέση.

Όπως ανέφερε, η συγκίνηση είναι έντονη και συνδέεται άμεσα με την εθνική εμπειρία και τις δοκιμασίες που πέρασε η Ελλάδα τα προηγούμενα χρόνια, τονίζοντας ότι η ευθύνη αυτή «προσωποποιείται σε κάθε Έλληνα και σε κάθε Ευρωπαίο».

Παράλληλα, σημείωσε ότι η Ευρώπη έχει καθυστερήσει σε κρίσιμες αποφάσεις, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ταχύτερη και πιο αποτελεσματική δράση σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον.

Όπως εξήγησε, μέχρι σήμερα οι δανειολήπτες που εντάσσονται στον μηχανισμό δεν έχουν τη δυνατότητα να διαχωρίσουν την κύρια κατοικία από την υπόλοιπη περιουσία και τα εισοδήματά τους, γεγονός που οδηγεί συχνά σε μικρότερες διαγραφές οφειλών και υψηλότερες δόσεις.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η ανάγκη για αλλαγή προέκυψε μέσα από τα αιτήματα των πολιτών, πολλοί εκ των οποίων –όπως ανέφερε– ζητούν να προστατεύσουν αποκλειστικά την πρώτη κατοικία τους, ακόμη και αν αυτό σημαίνει ότι θα προχωρήσουν οι ίδιοι σε ρευστοποίηση άλλων περιουσιακών στοιχείων, προκειμένου να αποπληρώσουν ταχύτερα τα χρέη τους.

Η νέα ρύθμιση θα δίνει αυτή τη δυνατότητα, επιτρέποντας στους οφειλέτες, εφόσον το επιλέξουν, να ενταχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό με βασικό στόχο τη διάσωση της κύριας κατοικίας τους. Στην περίπτωση αυτή, τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία θα μπορούν να εκπλειστηριάζονται και να ρευστοποιούνται, οδηγώντας σε χαμηλότερη τελική δόση αποπληρωμής.

Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι πρόκειται για μια επιλογή που θα ανήκει αποκλειστικά στον ίδιο τον πολίτη, δίνοντας μεγαλύτερη ευελιξία και ένα πιο ρεαλιστικό πλαίσιο σε όσους επιθυμούν να ρυθμίσουν τις οφειλές τους και να διασφαλίσουν την κατοικία τους.

Πιερρακάκης: «Το συμφέρον του κόσμου είναι το γήπεδο να είναι σταθερό»

Παράλληλα, ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, έκανε λόγο για μια περίοδο σταθερότητας, τονίζοντας ότι αυτό θα αποτελέσει βασικό κριτήριο για τους πολίτες στις εκλογές του 2027. Όπως σημείωσε, η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται σε μια φάση διαδοχικών κρίσεων, υπογραμμίζοντας ότι «το συμφέρον του κόσμου είναι το γήπεδο να είναι σταθερό».

Αναφερόμενος στην οικονομική πολιτική της κυβέρνησης, επισήμανε ότι στη Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης ανακοινώθηκε η μεγαλύτερη φοροαπαλλαγή των τελευταίων ετών, ενώ –όπως είπε– έχουν δοθεί ενισχύσεις σε κάθε ελληνική οικογένεια. Παράλληλα, τόνισε ότι πρόκειται για την πρώτη κυβέρνηση που προχώρησε σε αυξήσεις στους δημοσίους υπαλλήλους μετά από 14 χρόνια.

Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι βασικός στόχος της κυβερνητικής στρατηγικής είναι η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών «με κάθε τρόπο», επισημαίνοντας πως οι παρεμβάσεις κινούνται προς αυτή την κατεύθυνση.

Ολόκληρη η συνέντευξη Πιερρακάκη:

– Νίκος Ευαγγελάτος: Έχουμε πάρα πολλά να πούμε, είμαστε στο μέσο του πολέμου. Θα μου επιτρέψετε όμως να ξεκινήσω από κάτι σημειολογικό περισσότερο. Επειδή ταλαιπωρηθήκαμε πάρα πολύ ως χώρα, όλο το προηγούμενο διάστημα των μνημονίων, θέλω να σταθώ στην στιγμή που χτύπησε το καμπανάκι στην αίθουσα του Eurogroup και δεν ήταν κάποιος από αυτούς που για την Ελλάδα ήταν πρόσωπα, πώς να το πω, δύσκολα. Αλλά πρόεδρος του Eurogroup ήταν ο Έλληνας υπουργός των Οικονομικών. Πώς το βιώσατε εσείς;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Η αλήθεια είναι ότι η συγκίνηση ήταν μεγάλη. Και αποκρυσταλλώνοντας όλη αυτή την εμπειρία, την εθνική εμπειρία εγώ θα πω κύριε Ευαγγελάτο, όλα αυτά που περάσαμε ως λαός. Και βέβαια είναι από τη μία μια μεγάλη τιμή, όπως την περιγράφω, και συγκίνηση, απ’ την άλλη είναι μεγάλη ευθύνη. Και ξέρετε κάτι; Ξέρω πολύ καλά, εγώ θα πω το ξέρω στο πετσί μου, η ευθύνη αυτή προσωποποιείται. Προσωποποιείται σε κάθε Ελληνίδα, σε κάθε Έλληνα, σε κάθε οικογένεια. Είναι μία σωρευτική προσπάθεια που έχει γίνει όλα αυτά τα χρόνια, ‘γονατίσαμε’ ως χώρα, σηκωθήκαμε όρθιοι. Και η ευθύνη τώρα αυτή, πλέον λόγω του ρόλου, δεν προσωποποιείται μόνο σε κάθε Ελληνίδα και σε κάθε Έλληνα, προσωποποιείται και σε κάθε Ευρωπαίο. Πολλά πράγματα έχουν αργήσει να γίνουν όλα αυτά τα χρόνια. Έχουμε καθυστερήσει δραματικά να πάρουμε κάποιες σωστές αποφάσεις, κάποιες σωστές επιλογές. Ήρθε η ώρα να το κάνουμε τώρα.

Και ως Ευρώπη βέβαια. Αυτό είναι το ζητούμενο αυτής της εκλογής. Υπάρχει ένας ισχυρός συμβολισμός στο να επιλέγουν οι Ευρωπαίοι εταίροι μας έναν Έλληνα υπουργό Οικονομικών για αυτήν τη θέση. Είναι μια μεγάλη αναγνώριση απέναντι στον ελληνικό λαό κυρίως. Αλλά από εκεί και πέρα, όπως σας είπα, είναι και μια πολύ μεγάλη ευθύνη.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Θα έρθω σε λίγο σε αυτά που πρέπει να γίνουν και έχουν καθυστερήσει γιατί θέλω να ξεκινήσω από αυτό που νομίζω όλοι που μας παρακολουθούν περιμένουν να ακούσουν. Είμαστε στο μέσο ενός πολέμου, ενός πολέμου που τον έχουμε αισθανθεί και αρκετά κοντά μας, και γεωγραφικά αλλά τον έχουμε αισθανθεί ακόμα πιο κοντά μας οικονομικά, με τις επιπτώσεις που ήδη βιώνουμε, πληρώνουμε. Σχεδιάζονται κάποια μέτρα και σε ευρωπαϊκό και σε επίπεδο ελληνικής κυβέρνησης;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Να πω καταρχήν ότι δεν είμαστε εκεί που ήμασταν στο παρελθόν. Είμαστε σε μία περίοδο που έχουν, αν δούμε από το ’19 και μετά την πυκνότητα των γεγονότων… Υπάρχει ένα ρητό που λέει ότι υπάρχουν δεκαετίες που δεν συμβαίνει τίποτα και υπάρχουν εβδομάδες μέσα στις οποίες συμβαίνουν δεκαετίες. Ε, αυτό βιώσαμε. Πανδημία, η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, αυτό που συμβαίνει τώρα στη Μέση Ανατολή, πληθωριστικά επεισόδια, αύξηση στο κόστος ενέργειας. Όλα αυτά όμως μας έκαναν να χτίσουμε δυνατότητες. Και εθνικές και ευρωπαϊκές. Υπάρχει εργαλειοθήκη δηλαδή για το συγκεκριμένο που με ρωτάτε του 2022. Ήδη δηλαδή έχουμε κάποια μέτρα τα οποία μπορούμε να εξετάσουμε, καταρχήν εμείς ως Ελλάδα, και να πω εδώ ότι πλέον έχουμε τις δυνατότητες, έχουμε το βάρος το οικονομικό του προϋπολογισμού για να μπορούμε να εξετάσουμε αυτά τα μέτρα, για να μπορεί να πει ο πρωθυπουργός, για να μπορώ να πω εγώ ως υπουργός Οικονομικών, κανένας δεν θα μείνει μόνος του μέσα στην κρίση.

Θα είμαστε δίπλα σε κάθε Ελληνίδα, σε κάθε Έλληνα, σε κάθε επιχείρηση. Μπορούμε να το πούμε αυτό σήμερα. Αλλά από κει και πέρα πρέπει να μπορέσει, αν μιλάμε για μια κρίση η οποία θα είναι πιο διαρκής και πιο βαθιά, να το πει και η Ευρώπη, όχι μόνο η Ελλάδα. Είμαστε ακόμη σε ένα πέπλο αβεβαιότητας για τη διάρκεια της κρίσης και για το βάθος της. Σίγουρα όμως έχουμε τα αντανακλαστικά, είμαστε από πάνω από το πρόβλημα. Το παρακολουθούμε διαρκώς, διαρκώς βλέπουμε τι συμβαίνει στο πεδίο. Το αν τα Στενά του Ορμούζ θα μείνουν κλειστά για λίγες ακόμη μέρες ή για ένα μεγαλύτερο διάστημα, θα καθορίσει το εύρος και το βάθος της παρέμβασης. Εγώ αυτό που μπορώ να πω σήμερα, όπως λέει και ο πρωθυπουργός, θα είμαστε εκεί για να στηρίξουμε την κάθε οικογένεια και τον κάθε συμπολίτη μας.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Εγώ θα επιμείνω λίγο να το κάνω πρακτικό αυτό το θέμα. Έχει ανοίξει από χθες, γιατί υπήρξε αναφορά και του πρωθυπουργού, δεν θα έλεγα συζήτηση, αλλά έχει τεθεί το θέμα του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα. Τα καύσιμα είναι αυτά που δέχονται πρώτα τις αυξήσεις. Και αυτά που, το ξέρουμε όλοι, αφορούν οριζοντίως και καθέτως την οικονομία μας. Υπάρχει θέμα μείωσης του ειδικού φόρου κατανάλωσης;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Ο πρωθυπουργός ανέφερε τον ειδικό φόρο κατανάλωσης ως ένα παράδειγμα μέτρου το οποίο θα προκύψει στο πλαίσιο μίας ευρωπαϊκής και συντονισμένης προσπάθειας. Δηλαδή, να το πω κάθετα, αυτό είναι ένα μέτρο το οποίο χωρίς ευρωπαϊκές ευελιξίες δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί. Χωρίς ευρωπαϊκές ευελιξίες όμως μπορούμε να κάνουμε άλλα μέτρα. Όπως π.χ. εκείνα τα οποία κάναμε το 2022. Να το πω ευθέως, τα πιο στοχευμένα. Μέτρα όπως ένα Fuel Pass, το οποίο έρχεται να στηρίξει τους πιο ευάλωτους, εκείνους που το έχουν περισσότερο ανάγκη.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Έρχεται όντως;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Εγώ θα πω ότι δεν είμαστε ακόμη εκεί. Γιατί; Γιατί πρέπει να παρατηρήσουμε τη διάρκεια και το βάθος της κρίσης. Ήδη είμαστε, τέταρτη μέρα τώρα, το πετρέλαιο είναι πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Θα χρειαστούμε αρκετές ακόμη μέρες για να μπορέσουμε να πούμε…

– Νίκος Ευαγγελάτος: Πόσες θα χρειαστούμε;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Αυτό δεν θα μπορούσα να το πω ακόμη γιατί δεν είναι μόνο η διάρκεια των ημερών, είναι και η προοπτική των ημερών μετά. Αν καταλάβεις ότι αυτό ήρθε για να μείνει, παρεμβαίνεις. Να το πω έτσι. Άρα έχει και ποιοτικά χαρακτηριστικά, όχι μόνο ποσοτικά χαρακτηριστικά το πώς θα αποφασίσουμε. Είμαστε από πάνω κάθε ώρα. Και ξέρετε είμαστε και σε ένα γεγονός το οποίο αλλάζει μέσα στην ίδια ημέρα. Εγώ θυμάμαι την προηγούμενη Δευτέρα που είχαμε Eurogroup, που ξεκινήσαμε να συζητάμε το θέμα οι υπουργοί Οικονομικών. Η μέρα ξεκίνησε με το πετρέλαιο να είναι στα 110 και η μέρα τελείωσε με το πετρέλαιο να είναι κάτω από τα 90. Άλλαζε, δεν μπορώ να πω τι λέγαμε, όπως ξέρετε, αυτό παραβιάστηκε κατά το παρελθόν και έχει μείνει, μάλιστα από Έλληνα συνάδελφο.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Δεν παίρνετε κασετοφωνάκι μαζί σας.

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Όχι, δεν θα μπούμε σε αυτά λοιπόν. Αυτό που μπορώ να πω είναι το ότι το λεξιλόγιο άλλαζε μέσα τη μέρα, η ένταση του πώς μιλάγαμε για το θέμα. Άρα θα λάβουμε μέτρα αν χρειαστεί; Ναι. Σε πρώτο επίπεδο για μια κρίση πιο βραχεία, μια κρίση μικρότερου βάθους, τα μέτρα αυτά θα βαρύνουν αμιγώς εμάς, τον εθνικό μας προϋπολογισμό εάν χρειαστεί. Αν όμως μιλάμε για κάτι μακρύτερης διάρκειας, είναι αυτό που είπε ο πρωθυπουργός, τότε θα χρειαστούν ευρωπαϊκές ευελιξίες, τότε θα χρειαστούν ευρωπαϊκές παρεμβάσεις.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Ακούμε, εκτός από την τιμή των καυσίμων, για θέμα με τα λιπάσματα για παράδειγμα. Για θέμα με την καλλιέργεια των προϊόντων, μιλώ για την πρωτογενή παραγωγή. Πότε εκτιμάτε ότι θα κρίνεται ότι χρειάζονται ή δεν χρειάζονται μέτρα; Αν περάσει άλλη μια εβδομάδα, άλλος ένας μήνας;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Εγώ δεν θα σας σχολιάσω το χρόνο όπως σας είπα, αμέσως. Κοιτάμε τη διάρκεια. Αυτό που θα σας πω είναι ότι χοντρικά μιλάμε για τρία είδη παρεμβάσεων. Κοιτάζεις τα στοχευμένα μέτρα τα οποία αφορούν το κάθε νοικοκυριό. Κοιτάζεις μέτρα όπως αυτά τα οποία υπονοεί αυτή σας η ερώτηση, είναι το λεγόμενο pass-through στον πληθωρισμό. Δηλαδή αυξάνεται για παράδειγμα, το κόστος ενέργειας και αυτό φτάνει στα λιπάσματα, φτάνει στα άλλα προϊόντα και έχει συνολική πληθωριστική επίπτωση στην οικονομία. Και υπάρχει και η διάσταση η ευρωπαϊκή του να πάμε πλέον να δούμε αν μπορούμε να κάνουμε κάτι με έναν ευρύτερο ευρωπαϊκό συντονισμό, εάν και εφόσον αυτό χρειαστεί. Είναι αυτή η τριπλέτα, να το πω έτσι. Αυτήν την στιγμή είμαστε πάνω από το πρόβλημα στο να δούμε πόσο θα διαρκέσει και πόσο βαθύ θα είναι.

Αν μου λέγατε να αναφέρω δύο στοιχεία τα οποία για μένα είναι καθοριστικά, θα ήταν τα εξής. Το πρώτο είναι καθ’ αυτά τα Στενά του Ορμούζ. Η βασική μεταβλητή είναι το για πόσο καιρό θα είναι κλειστά τα Στενά. Το δεύτερο είναι το εξής: Τι λένε πολλοί ειδικοί; Και σήμερα να έληγε το πρόβλημα, πείτε ότι σήμερα λέγαμε ολοκληρώθηκε η κρίση στη Μέση Ανατολή. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι θα χρειαστούν περίπου δύο μήνες για να επανέλθουμε στην προηγούμενη κατάσταση. Δηλαδή εκεί που ήμασταν πριν η κρίση ξεκινήσει. Άρα ήδη έχουμε επιπτώσεις, πλέον όμως η Ελλάδα έχει άλλη φωνή στην Ευρώπη, έχει άλλο βάρος στην Ευρώπη για να πιέσει να ληφθούν πρωτοβουλίες. Ο πρωθυπουργός το έχει αποδείξει αυτό ο ίδιος στο παρελθόν. Εγώ θέλω να πω ότι έχω δει τον Μητσοτάκη να παρεμβαίνει είτε είναι η πανδημία, είτε είναι η ενεργειακή κρίση, είτε είναι το Ταμείο Ανάκαμψης, είτε είναι τώρα αυτό το οποίο συνέβη στην Κύπρο, ήμασταν οι πρώτοι οι οποίοι στείλαμε στρατιωτική συμβολή. Ο πιο σκληρός κριτής της κυβέρνησης δεν θα μπορούσε να μου απαντήσει επαρκώς σε αυτό το οποίο μόλις σας είπα, ούτε θα μπορούσε να το παραγνωρίσει. Και τώρα λοιπόν, αν, υπογραμμίζω τη λέξη αν, αν ο πρωθυπουργός, η κυβέρνηση κρίνουμε ότι πρέπει να γίνει κάποια πρωτοβουλία εθνική καταρχάς, ή κάποια πρωτοβουλία ευρωπαϊκή, να είστε βέβαιος, να είναι βέβαιοι όσοι μας βλέπουν αυτήν την στιγμή και έχουν τις αγωνίες τους. Θα είμαστε εκεί.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Ακόμα και με αυτό που λέμε, έτσι έχουμε μάθει να το λέμε εμείς, ρήτρα διαφυγής. Και μιλώ πια για πανευρωπαϊκό επίπεδο, δηλαδή στην ουσία με χαλάρωση των δημοσιονομικών υποχρεώσεων που έχουν οι ευρωπαϊκές χώρες.

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Η ρήτρα διαφυγής τι είναι; Το 2022 δεν υπήρχε ρήτρα διαφυγής, υπήρχε η λεγόμενη γενική ρήτρα διαφυγής όταν λάβαμε τα ενεργειακά μέτρα τότε στην Ουκρανία. Η ρήτρα διαφυγής έχει να κάνει με το αν σ’ αφήνει η Ευρώπη να ξοδέψεις απ’ τα δικά σου λεφτά. Πάλι για τα δικά σου λεφτά μιλάμε όταν λέμε ρήτρα διαφυγής. Έτσι, η ρήτρα διαφυγής για την άμυνα για παράδειγμα, την οποία και εγώ ως υπουργός Οικονομικών ζήτησα από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο το δικό μας, τι ήταν; Ευελιξίες να μπορούμε να ξοδέψουμε παραπάνω χρήματα για την άμυνα. Αντιστοίχως λοιπόν τώρα αυτό είναι ένα δυνητικό μέτρο αν θέλετε απ’ το ευρωπαϊκό μενού. Εγώ δεν θα σας πω ακόμα ποια θα είναι αυτά τα μέτρα γιατί; Είτε σε εθνικό είτε σε ευρωπαϊκό επίπεδο, απαντάς στο πρόβλημα που έχεις στο πεδίο. Εδώ είναι τέτοια η φύση του προβλήματος, είναι τέτοια η αβεβαιότητα του προβλήματος, πρέπει να δούμε την στιγμή που θα παρέμβουμε, με δεδομένο και το πόσα χρήματα έχουμε, με δεδομένες και τις δυνατότητές μας. Διαλέγεις την στιγμή, διαλέγεις χειρουργικά την παρέμβαση.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Έχουμε δυνατότητες;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Ναι, έχουμε. Και αυτή είναι η διαφορά. Μετά από τόσα χρόνια η Ελλάδα δεν είναι αυτή που ήταν. Μα γι’ αυτό και έχουμε το βάρος αυτό το οποίο λέω πριν. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, γι’ αυτό μας ακούνε, όταν σηκώνει το χέρι του ο Έλληνας πρωθυπουργός και λαμβάνει μια πρωτοβουλία, τη λαμβάνει στο όνομα του ελληνικού λαού και τη λαμβάνει ακριβώς επειδή η ελληνική οικονομία δεν είναι πια αυτή που ήταν. Πριν 10 χρόνια η ελληνική οικονομία ήταν το πρόβλημα της Ευρώπης. Τώρα πλέον δεν είναι. Τώρα πλέον είναι μια χώρα η οποία έχει προβλήματα, αλίμονο, μας βλέπει κόσμος. Δεν ξέρουμε ότι ο κόσμος δυσκολεύεται σε πάρα πολλές περιπτώσεις στην καθημερινότητά του; Το ξέρουμε, αλλά ο τρόπος που κερδίζονται αυτά τα στοιχήματα είναι μέρα – μέρα, εβδομάδα – εβδομάδα, με ιδρώτα και με σηκωμένα μανίκια. Έτσι χτίζονται, είτε μιλάμε για χώρες, είτε μιλάμε για εταιρίες, είτε μιλάμε για οικογένειες, τα προβλήματα λύνονται έτσι, με ιδρώτα και κόπο. Άρα είμαστε μία κυβέρνηση που είναι από πάνω από τα προβλήματα. Και προσπαθεί διαρκώς να βελτιώνει τη συνθήκη.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Για να μην μείνουμε μόνο στον πόλεμο, τις επιπτώσεις και τα μέτρα όποια είναι και όταν είναι. Να το δούμε συνολικά. Δημοσκοπικά η κυβέρνηση καταγράφει θετικά αποτελέσματα σε σχέση με τα υπόλοιπα κόμματα. Μοιάζει βέβαια να ‘ναι μακριά ακόμα από την αυτοδυναμία. Και το πρώτο πρόβλημα που η κοινωνία φαίνεται ότι έχει και αντιμετωπίζει είναι η ακρίβεια. Τι θα κάνετε γι’ αυτό πέραν του πολέμου; Ο πόλεμος την κάνει ακόμα χειρότερη.

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Δύο σχόλια σε αυτό που λέτε. Πρώτα θέλω να σχολιάσω το δημοσκοπικό. Το έχω πει ξανά και θέλω να το επαναλάβω γιατί το πιστεύω βαθιά. Αν μου έλεγε κανείς, πριν γίνω υπουργός το 2019, ότι θα μετείχα σε μία κυβέρνηση η οποία μετά από χρόνια μεγάλης πολιτικής αστάθειας θα διένυε τη δεύτερη θητεία της και θα ήταν πρώτη στις δημοσκοπήσεις με 15 περίπου μονάδες από οποιοδήποτε άλλο κόμμα, θα έλεγα ότι αυτό, όπως συμβαίνει, δεν έχει επαναληφθεί, δεν θα πω στη μεταπολίτευση, πολλά χρόνια πίσω. Είχαμε δύο φορές τον 20^ο αιώνα νομίζω τρεις θητείες του ίδιου κόμματος, αλλά με πολύ μεγαλύτερες πολιτικές εναλλαγές. Βιώνουμε μία περίοδο σταθερότητας. Και πιστεύω ότι ο κόσμος θα πάει στην κάλπη το ’27 και με αυτό το κριτήριο. Γιατί; Φανταστείτε μία συνθήκη που πρέπει να λάβεις μία απόφαση σε ώρες, σε λεπτά. Το καταλαβαίνει αυτό ο κόσμος που μας βλέπει. Εισβολή στον Έβρο. Ο Μητσοτάκης έπρεπε να πάρει αποφάσεις σε λεπτά. Σε δευτερόλεπτα. Μια τρικομματική κυβέρνηση, με δεδομένη τη σύνθεση της Βουλής σήμερα, ας πούμε, πώς θα λάβει ακριβώς αυτή την απόφαση; Ζούμε σε μια φάση πολυκρίσεων. Συμβαίνουν πράγματα ανά εβδομάδα, ανά μήνα. Το συμφέρον του κόσμου είναι το γήπεδο να ‘ναι σταθερό, να μην κουνιέται. Για να μπορούν τα πράγματα να πηγαίνουν καλύτερα με δυσκολίες εγώ θα πω, κάθε εβδομάδα. Άρα, αυτό το ξέρουμε και το ξέρουμε πάρα πολύ καλά.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Πώς θα το κάνετε πράξη;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Καταρχήν, το υπουργείο Ανάπτυξης κάνει πολλούς ελέγχους για την πάταξη της αισχροκέρδειας. Και λαμβάνει μέτρα για να μπορεί να ελέγχει τα πράγματα στο πεδίο, ακόμα και το πρόσφατο μέτρο για το πλαφόν, αυτόν τον χαρακτήρα έχει αν θέλετε. Αυτό είναι ένα κομμάτι. Στη ΔΕΘ ο πρωθυπουργός και εμείς ως υπουργείο Οικονομικών τι κάναμε; Κάναμε τη μεγαλύτερη φοροαπαλλαγή που έχει γίνει από το 1974 και μετά. Αντί να κάνουμε αυτό που έλεγε η αντιπολίτευση, τι ζητούσε η αντιπολίτευση; Μιλούσε πάρα πολύ για τους έμμεσους φόρους. Ξέραμε ότι οι έμμεσοι φόροι όμως, 19% φτάνει στον κόσμο έτσι, όταν μειώνεις τον ΦΠΑ, τα περισσότερα τα κρατάει η ίδια η επιχείρηση. Εμείς πήγαμε και δώσαμε χρήματα σε κάθε ελληνική οικογένεια με έμφαση στους πολύτεκνους, με έμφαση στα νέα παιδιά. Γύρισαν, για μια οικογένεια που έχει τέσσερα παιδιά, για τον πατέρα και τη μητέρα γύρισαν δύο μισθοί στον καθέναν πίσω με τη μορφή φοροαπαλλαγής.

Και επειδή ακούω και για τους δημοσίους υπαλλήλους, τον 13^ο τον 14^ο μισθό, είμαστε η πρώτη κυβέρνηση εδώ και 14 χρόνια που έδωσε αυξήσεις στους δημοσίους υπαλλήλους. 3,3 δισ. είναι το ποσό από το ’23 μέχρι το ’26. Το οποίο αν βάλουμε κάτω τα 3,3 δισ. και τα διαιρέσουμε με τον αριθμό των δημοσίων υπαλλήλων, πρακτικά έχουμε ήδη δώσει τον 13^ο και τον 14^ο μισθό, με άλλον τρόπο, όχι ισοκατανεμημένα, έτσι; Άρα τι κάνουμε, ποια είναι η στρατηγική εδώ για να το πω απλά; Ενισχύεις το διαθέσιμο εισόδημα. Με κάθε τρόπο. Έχουμε μειώσει από το ’19 και μετά, αν δεν κάνω λάθος, 83 φόρους και εισφορές. Το λέω αυτό γιατί ακούω πάρα πολύ συχνά ξέρετε και την κατηγορία επιδομάτων ή άλλων πραγμάτων που διαρθρώνεται. Έχουμε και μία επιλογή ως κυβέρνηση, να στηρίζουμε εκείνους που χρειάζεται με κάθε τρόπο. 250 ευρώ μόνιμη στήριξη των συνταξιούχων, ένα ενοίκιο πίσω στο 80% των ενοικιαστών.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Για τις οικογένειες που μπορεί αυτήν την στιγμή να κινδυνεύουν να χάσουν τα σπίτια τους, γι’ αυτούς που βρίσκονται πραγματικά κάτω από την γραμμή. Έχετε κάτι; Σχεδιάζετε κάτι;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Λοιπόν πάμε σ’ αυτό. Εξωδικαστικός μηχανισμός. Διευρύναμε τα όρια στον εξωδικαστικό μηχανισμό, το ξέρετε πάρα πολύ καλά, τα διπλασιάσαμε σχεδόν. Γίνονται υπαγωγές 2.000 τον μήνα. Και ξέρετε κάτι; Δεν είναι στατιστικό στοιχείο αυτό, επειδή μιλάω με πολύ κόσμο. Είναι 2.000 ιστορίες. Είναι 2.000 οικογένειες οι οποίες βλέπουν λύση στο πρόβλημά τους επειδή σκεφτήκαμε και διαμορφώσαμε μία σωστή πολιτική για να μπορέσουν να στηριχθούν. Εμείς δεν λέμε στον κόσμο ‘μην πληρώνετε’. Να το πω απλά, δεν είμαστε του κινήματος ‘δεν πληρώνω’. Θέλουμε ο κόσμος να βοηθηθεί όμως να πληρώσει. Και ξέρετε κάτι γενικότερα, ο ρόλος των κυβερνήσεων, ο κόσμος μας ψηφίζει όχι για να του κουνάμε το δάχτυλο. Μας ψηφίζει για να του δίνουμε το χέρι. Άρα πρέπει να φτιάξουμε ένα πλαίσιο που να μπορεί να στηρίξει τον κόσμο. Με ελβετικό φράγκο; Επίσης θέμα το οποίο ξέρω ότι σας έχει απασχολήσει. Δείτε τι έχει γίνει από τον Ιανουάριο. Έχει χειροτερέψει η ισοτιμία 3%. Τι σημαίνει αυτό; Ότι αν δεν είχαμε κάνει την παρέμβαση, και καλώ όσους δεν έχουν μπει στην παρέμβαση που έχουμε κάνει, να το εξετάσουν να το κάνουν τώρα, θα είχε αυξηθεί το χρέος τους κατά τόσο. Άρα αυτές είναι παρεμβάσεις που γίνονται.

Λοιπόν, πάμε σε μια καινούργια παρέμβαση. Εξωδικαστικός μηχανισμός. Θέλουμε να μετατρέψουμε, να καταστήσουμε τον εξωδικαστικό μηχανισμό σαν ένα αποτελεσματικό εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας. Τι εννοώ μ’ αυτό; Σήμερα δεν μπορείς να ξεχωρίσεις την πρώτη σου κατοικία όταν κάνεις την υπαγωγή στον εξωδικαστικό από όλη την υπόλοιπη περιουσία σου, από όλα τα υπόλοιπα εισοδήματά σου. Και έτσι καταλήγει το κούρεμα να ‘ναι μικρότερο από ό,τι θα ήθελες υπό προϋποθέσεις, και η δόση να είναι αρκετά μεγαλύτερη. Είχαμε λάβει λοιπόν, οι συνεργάτες μου κι εγώ, το εξής σχόλιο από πολλούς, να μας λένε ‘εγώ θέλω να προστατέψω το σπίτι μου. Την πρώτη μου κατοικία, όχι τα πάντα, τα άλλα μπορεί να θέλω να τα ρευστοποιήσω, εγώ, δικιά μου επιλογή, για να πληρώσω τα χρέη μου γρηγορότερα και να σταθώ στα πόδια μου ως άνθρωπος και ως οικογένεια’. Δεν υπήρχε αυτή η δυνατότητα μέχρι σήμερα. Ε λοιπόν θα τη δώσουμε. Τι σημαίνει αυτό; Θα μπορείς αν θες να μπεις στον εξωδικαστικό, να πεις ‘εγώ θέλω να προστατέψω το σπίτι μου, την πρώτη μου κατοικία. Τελεία.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Άρα θα εξαιρείται από το δικαστικό συμβιβασμό τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία πλην της πρώτης κατοικίας.

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Και τονίζω, εφόσον εσύ το επιθυμείς. Εφόσον εσύ το διαλέγεις.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Να ζητήσω τη διευκρίνιση για να ‘ναι σαφές. Λέτε λοιπόν ότι εξαιρούνται τα υπόλοιπα, πλην της πρώτης κατοικίας. Με ποιον τρόπο θα εξαιρούνται τα υπόλοιπα; Περιουσιακά στοιχεία εννοώ.

– Κυριάκος Πιερρακάκης; Τα υπόλοιπα στοιχεία, εφόσον εσύ κάνεις αυτή την επιλογή, εκπλειστηριάζονται και ρευστοποιούνται.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Και εξαιρούνται άρα από την περιουσία σου, άρα η δόση που σου βγαίνει είναι μικρότερη.

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Ακριβώς.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Η διαδικασία αυτή θα ‘ναι γρήγορη; Γιατί οι πλειστηριασμοί μπορεί να καθυστερούνε. Δηλαδή θα υπάρχει τρόπος να γίνουν άμεσα;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Η διαδικασία αυτή θα είναι εξαιρετικά γρήγορη και εγώ θέλω εδώ να τονίσω ότι αυτό είναι κάτι το οποίο μας το ζητάει ο κόσμος εδώ και πάρα πολύ καιρό. Διαπιστώσαμε δηλαδή ότι ενώ βελτιώναμε διαρκώς τα στοιχεία του εξωδικαστικού, το πλαίσιό του, όπως σας είπα αυξάναμε τα όρια, τα διευρύναμε, ερχόταν κόσμος και μας ζητούσε αυτό το εργαλείο. Γιατί αισθάνονται, και με τον νόμο Κατσέλη 16 χρόνια μετά ακόμα στα δικαστήρια είναι, άρα θέλαν κάτι το οποίο να ‘ναι ουσιαστική στήριξη, ουσιαστική παρέμβαση για έναν κόσμο που πράγματι θέλει να πληρώσει και να σταθεί στα πόδια του.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Να ξαναγυρίσω λίγο στο Eurogroup. Και σε αυτό που είπατε στην αρχή της κουβέντας ότι υπάρχουν πράγματα στην Ευρώπη τα οποία έχουν καθυστερήσει και το νιώθουμε όλοι. Ποιο είναι το όραμά σας για το Eurogroup; Για την προεδρία του Eurogroup. Τι θέλετε να κάνετε όσο θα είστε σε αυτή τη θέση; Τι θέλετε να αφήσετε πίσω σας;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Εγώ θα σας πω ότι γενικά, για να χρησιμοποιήσω έτσι μία φράση, πρέπει να θέσουμε την Ευρώπη σε κίνηση. Υπάρχουν πράγματα που τα συζητάμε χρόνια. Αυτά ακούγονται και πολύ τεχνικά ενίοτε στον κόσμο, αλλά να πω ένα απλό παράδειγμα. Έχουμε 10 τρισεκατομμύρια σε καταθέσεις. Τις αξιοποιούμε αυτές τις καταθέσεις πανευρωπαϊκά για επενδύσεις; Για να αυξηθεί η ανάπτυξη; Για να φτάσει σε κάθε νοικοκυριό; Η απάντηση είναι όχι. Και ξέρετε έχει ενδιαφέρον η λέξη που χρησιμοποιούν οι ευρωπαίοι τεχνοκράτες γι’ αυτό. Χρησιμοποιούν στα αγγλικά τη λέξη ‘plumbing’, τα υδραυλικά. Ότι είναι προβληματικά τα ‘υδραυλικά’ του ευρωπαϊκού οικονομικού συστήματος. Αυτά λοιπόν πρέπει να τα φτιάξουμε. Και εδώ και χρόνια συζητάμε, συζητάμε, συζητάμε.

Ξέρετε γενικά η Ευρώπη προόδευσε στις κρίσεις. Μεταβόλιζε κρίσεις σε αλλαγές. Τα πράγματα που συνέβησαν στην ελληνική κρίση χρέους, δίδαξαν όλες τις κυβερνήσεις έτσι ώστε όταν ήρθε ο COVID να μπορούν να αντιδράσουν άμεσα, να έχουν εργαλειοθήκη. Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας, μας έχουν δώσει τώρα μια εργαλειοθήκη για να μπορούμε να ανταποκριθούμε γρήγορα εφόσον το πρόβλημα αυτό βαθύνει. Πλέον δεν τίθεται θέμα στρατηγικής για την Ευρώπη. Ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε. Το ψηφιακό ευρώ, αυτό που λέμε την ενοποίηση, την αφαίρεση των εμποδίων, την ένωση κεφαλαιαγορών. Απλό παράδειγμα. Τι σημαίνει ένωση κεφαλαιαγορών; Το Ελληνικό Χρηματιστήριο ήταν ανεξάρτητο. Τώρα έγινε κομμάτι του δικτύου του Euronext. Άλλο πράγμα είναι για μια ελληνική επιχείρηση που είναι στο χρηματιστήριο να έχει ρευστότητα μόνο από τη χώρα μας, και άλλο πράγμα να σε κοιτάει όλη η Ευρώπη και να μπορεί ανά πάσα στιγμή να επενδύσει σε εσένα. Αυτό εννοούμε. Υπάρχουν τεχνητά εμπόδια. Κάνουμε το ίδιο πράγμα 27 φορές. Αυτό δεν είναι λογικό.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Να κλείσω ρωτώντας, μετά το Eurogroup τι; Είστε 42 ετών νομίζω, έτσι;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Εγώ θα έλεγα ότι αυτό που μας ενδιαφέρει είναι άλλο πράγμα αυτήν την στιγμή. Το εδώ και το τώρα.

– Νίκος Ευαγγελάτος: Ποια είναι η πολιτική φιλοδοξία;

– Κυριάκος Πιερρακάκης: Η φιλοδοξία μου είναι να είμαι χρήσιμος στη χώρα, στην κυβέρνηση, στον πρωθυπουργό και πάνω από όλα σε αυτούς που μας βλέπουν, στους πολίτες. Και να κάνουμε τη διαφορά όχι ως άτομα, ως σύνολο στη ζωή τους. Πολιτική σημαίνει να παρεμβαίνεις στην ανάγκη των πολιτών. Και αυτό είναι κάτι στο οποίο έχουμε υπάρξει δραματικές καθυστερήσεις όλα αυτά τα χρόνια, στο να λύσουμε και προβλήματα που εκκρεμούσαν και ως χώρα να μην ανταποκρινόμαστε καλά στις κρίσεις. Αυτό λοιπόν προσπαθούμε να κάνουμε και εγώ ως μέλος αυτής της κυβέρνησης, είναι ακριβώς αυτό. Αυτή είναι η φιλοδοξία μου και αυτό είναι στο οποίο επιλέγω να είμαι χρήσιμος σε όλους όσους μας βλέπουν.

ieidiseis.gr