«Διαρκής ετοιμότητα» για τους αστυνομικούς: Τι αλλάζει με το νέο Π.Δ. 51/2026

 

Π.Δ. 51/2026: Τι αλλάζει στην ΕΛ.ΑΣ. – Οι βασικές αλλαγές στον Ν. 5187/2025

Αλλαγές που αφορούν τη λειτουργία της Ελληνικής Αστυνομίας φέρνει το νέο Π.Δ. 51/2026, το οποίο τροποποιεί αρκετά σημεία του Ν. 5187/2025. Κάποιες είναι καθαρά οργανωτικές, όμως υπάρχουν και διατάξεις που έχουν άμεσο ενδιαφέρον για τον ίδιο τον αστυνομικό. Το Katehacker ξεχωρίζει τις σημαντικότερες και τις παρουσιάζει με απλά λόγια.

«Διαρκής ετοιμότητα» – Πότε ο αστυνομικός θεωρείται σε υπηρεσία

Ίσως η σημαντικότερη αλλαγή για το προσωπικό βρίσκεται στο άρθρο 6.

Μέχρι σήμερα η συγκεκριμένη διάταξη δεν περιείχε αυτή τη ρητή πρόβλεψη. Με το νέο Π.Δ. ορίζεται ότι οι Υπηρεσίες της ΕΛ.ΑΣ. και το προσωπικό της βρίσκονται σε διαρκή ετοιμότητα, ενώ για το ένστολο προσωπικό προβλέπεται ότι θεωρείται πως βρίσκεται σε διατεταγμένη υπηρεσία κάθε φορά που καθίσταται αναγκαία η παρέμβασή του.

Με απλά λόγια: αν ένας αστυνομικός βρεθεί μπροστά σε περιστατικό στο οποίο απαιτείται η αστυνομική του παρέμβαση, η νομοθεσία πλέον προβλέπει ρητά ότι θεωρείται πως βρίσκεται σε διατεταγμένη υπηρεσία.

Αυτή είναι πραγματικά νέα προσθήκη και όχι απλή αλλαγή ονομασίας.

Ξεκαθαρίζει ποια Υπηρεσία είναι ισότιμη με ποια

Αλλαγή γίνεται και στο άρθρο 7.

Πλέον καθορίζεται καθαρά η οργανωτική βαθμίδα των Υπηρεσιών: Γενική Διεύθυνση, Διεύθυνση, Υποδιεύθυνση, Τμήμα και Σταθμός.

Παράλληλα, ορίζεται ότι οι Υπηρεσίες που βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο είναι ισότιμες μεταξύ τους.

Δηλαδή, για παράδειγμα, μια Υποδιεύθυνση είναι οργανωτικά ισότιμη με άλλη Υποδιεύθυνση, ανεξάρτητα από το αντικείμενο που έχει.

Αλλαγή στις Διοικητικές Εξετάσεις

Στο άρθρο 13 αλλάζει μία πρόβλεψη για τα Τμήματα Διοικητικών Εξετάσεων.

Μέχρι τώρα η ΓΕ.Π.Α.Δ. Κεντρικής Μακεδονίας εξαιρούνταν από τον γενικό κανόνα, επειδή στη Θεσσαλονίκη λειτουργεί η Υποδιεύθυνση Δεοντολογίας και Εσωτερικού Ελέγχου Βορείου Ελλάδας.

Με το νέο Π.Δ. η συγκεκριμένη εξαίρεση διαγράφεται.

Πρόκειται κυρίως για αλλαγή στην εσωτερική οργάνωση του συστήματος των διοικητικών εξετάσεων.

Αναβαθμίζεται σημαντικά το Οργανωμένο Έγκλημα στην Κρήτη

Εδώ έχουμε μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές.

Το μέχρι σήμερα Τμήμα Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος Κρήτης αναβαθμίζεται σε:

Υποδιεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος Κρήτης.

Και δεν αλλάζει απλώς η ταμπέλα. Η νέα Υποδιεύθυνση αποκτά πέντε ξεχωριστά Τμήματα για ναρκωτικά, ειδικές εγκληματικές δραστηριότητες, διακίνηση ανθρώπων και αγαθών, οικονομικά εγκλήματα, καθώς και πληροφορίες και διοικητική υποστήριξη.

Στις αρμοδιότητές της μπαίνουν ρητά ακόμη και υποθέσεις ζωοκλοπών, ένα ζήτημα με ιδιαίτερη σημασία για την Κρήτη.

Άρα εδώ μιλάμε για ουσιαστική ενίσχυση της ΔΑΟΕ στο νησί.

Αλλαγές στις Υπηρεσίες Αττικής και Θεσσαλονίκης

Με αλλαγές στο άρθρο 72 αποτυπώνονται πιο αναλυτικά οι Υπηρεσίες που υπάγονται στις Διευθύνσεις Αστυνομίας Αττικής και Θεσσαλονίκης.

Μεταξύ άλλων αναφέρονται πλέον συγκεκριμένα οι Υποδιευθύνσεις Μεταγωγών – Δικαστηρίων, Περιπολιών και Προστασίας Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων, μαζί με τα αντίστοιχα Τμήματα.

Παράλληλα, τα ΠΡΟ.ΚΕ.Κ.Α. εντάσσονται ρητά στις υπηρεσίες που υπάγονται στις Διευθύνσεις Αλλοδαπών Αττικής και Θεσσαλονίκης.

Περισσότερες Υπηρεσίες μπορούν να συμμετέχουν σε επιτροπές

Μικρότερη αλλά ξεκάθαρη αλλαγή υπάρχει στο άρθρο 75.

Μέχρι τώρα η διάταξη μιλούσε για στελέχη των επιτελικών και επιχειρησιακών «κεντρικών» υπηρεσιών επιπέδου Διεύθυνσης.

Η λέξη «κεντρικών» αφαιρείται.

Έτσι διευρύνεται το πλαίσιο των Υπηρεσιών από τις οποίες μπορούν να συμμετέχουν στελέχη σε επιτροπές και ομάδες εργασίας της ΕΛ.ΑΣ.

Αλλαγές και στη διοικητική δομή

Στο άρθρο 78 γίνονται επιμέρους αλλαγές σχετικά με τους Προϊσταμένους Υποδιευθύνσεων και το πολιτικό προσωπικό.

Μεταξύ άλλων, ξεκαθαρίζεται η θέση του Προϊσταμένου της Υποδιεύθυνσης Πολιτικού Προσωπικού της ΓΑΔΘ, ενώ γίνονται αντίστοιχες προσαρμογές στις θέσεις διοίκησης.

Αυτές είναι περισσότερο εσωτερικές οργανωτικές αλλαγές και δεν αλλάζουν άμεσα την καθημερινότητα της πλειονότητας των αστυνομικών.

Αλλαγές στα σήματα και τα εμβλήματα

Στο άρθρο 98 αλλάζει το πλαίσιο για τα διακριτικά σήματα και τα εμβλήματα της ΕΛ.ΑΣ.

Καταργείται η προηγούμενη εξαίρεση για όσα φέρονται στις στολές και προβλέπεται πλέον διαδικασία για έγκριση, καταγραφή σε μητρώο αλλά και κατάργηση σημάτων και εμβλημάτων.

Τι πρέπει να κρατήσει ο αστυνομικός

Από όλες τις αλλαγές στον Ν. 5187/2025, δύο ξεχωρίζουν περισσότερο.

Η πρώτη αφορά όλους τους ένστολους: για πρώτη φορά στο συγκεκριμένο άρθρο προβλέπεται ρητά η «διαρκής ετοιμότητα» και ότι ο αστυνομικός θεωρείται σε διατεταγμένη υπηρεσία όταν καθίσταται αναγκαία η παρέμβασή του.

Η δεύτερη αφορά κυρίως την Κρήτη: η υπηρεσία Οργανωμένου Εγκλήματος αναβαθμίζεται από Τμήμα σε Υποδιεύθυνση και αποκτά πολύ μεγαλύτερη επιχειρησιακή δομή.

Οι υπόλοιπες αλλαγές αφορούν κυρίως το πώς οργανώνονται, διοικούνται και συνεργάζονται μεταξύ τους οι Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας.

Με απλά λόγια, το Π.Δ. 51/2026 δεν αλλάζει μόνο τον Κώδικα Μεταθέσεων. Παρεμβαίνει και στον τρόπο λειτουργίας και οργάνωσης της ΕΛ.ΑΣ., με ορισμένες διατάξεις που αξίζει να γνωρίζει κάθε αστυνομικός.