13ος και 14ος μισθός στο Δημόσιο: Η απόφαση του ΣτΕ που βάζει τέλος στις διεκδικήσεις

 13ος και 14ος μισθός: Οριστική απόφαση από το ΣτΕ – Τι σημαίνει για τους δημοσίους υπαλλήλους

Η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την απόφαση 1201/2026, έβαλε τέλος στη δικαστική διεκδίκηση για επαναφορά των επιδομάτων εορτών και αδείας στους δημοσίους υπαλλήλους, κρίνοντας ότι η μη επαναχορήγησή τους δεν παραβιάζει ούτε το Σύνταγμα ούτε το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οριστικά αρνητική είναι η απάντηση του Συμβουλίου της Επικρατείας στο ζήτημα της επαναφοράς των επιδομάτων εορτών και αδείας στους δημοσίους υπαλλήλους.

Με την απόφαση 1201/2026, η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε ότι η επιλογή του νομοθέτη να μην επαναφέρει τις παροχές που είχαν καταργηθεί με τον ν. 4093/2012 δεν συνιστά αντισυνταγματική παράλειψη, ούτε παραβιάζει το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η απόφαση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς εκδόθηκε στο πλαίσιο πρότυπης δίκης, με αφορμή αγωγή δημοσίου υπαλλήλου που ζητούσε την καταβολή δύο επιπλέον βασικών μισθών ετησίως για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2023 έως 31 Δεκεμβρίου 2024.

Υπέρ του υπαλλήλου είχε παρέμβει η ΑΔΕΔΥ.

Δεν «άνοιξε» δρόμο η ευρωπαϊκή Οδηγία

Κεντρικό επιχείρημα της αγωγής ήταν η επίκληση της Οδηγίας 2022/2041 για τους επαρκείς κατώτατους μισθούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το ΣτΕ, ωστόσο, έκρινε ότι η συγκεκριμένη Οδηγία δεν θεμελιώνει ατομικό δικαίωμα δημοσίου υπαλλήλου σε καταβολή 13ου και 14ου μισθού.

Παράλληλα, έλαβε υπόψη και τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με την οποία η ρύθμιση των αποδοχών και ο καθορισμός του κατώτατου μισθού παραμένουν κατά βάση στην αρμοδιότητα των κρατών-μελών.

Ως εκ τούτου, το ΣτΕ απέρριψε το επιχείρημα ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία υποχρεώνει την Ελλάδα να επαναφέρει τα επιδόματα.

Καθοριστικό το δημοσιονομικό κόστος

Η Ολομέλεια στάθηκε ιδιαίτερα και στη δημοσιονομική διάσταση του ζητήματος.

Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης, η οριζόντια καταβολή δύο επιπλέον βασικών μισθών σε όλους τους δημοσίους υπαλλήλους θα προκαλούσε πάγια και σημαντική ετήσια επιβάρυνση στον κρατικό προϋπολογισμό.

Το Δικαστήριο έκρινε ότι ο νομοθέτης διαθέτει ευρύ περιθώριο εκτίμησης όταν λαμβάνει αποφάσεις που αφορούν τη μισθολογική πολιτική και τη δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας.

Με βάση τα δεδομένα αυτά, το ΣτΕ θεώρησε ότι η συνέχιση της μη καταβολής των επιδομάτων μπορεί να δικαιολογηθεί από λόγους δημοσίου συμφέροντος που συνδέονται με τη δημοσιονομική ευστάθεια.

«Δεν τίθεται σε κίνδυνο η αξιοπρεπής διαβίωση»

Ένα ακόμη κρίσιμο σημείο της απόφασης είναι ότι, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, δεν προέκυψε ότι η μη καταβολή των συγκεκριμένων επιδομάτων θέτει σε κίνδυνο την αξιοπρεπή διαβίωση των δημοσίων υπαλλήλων.

Για την αξιολόγηση αυτή συνεκτιμήθηκαν στοιχεία σχετικά με την εξέλιξη του μισθολογικού καθεστώτος μετά το 2015, τις μεταγενέστερες μισθολογικές παρεμβάσεις και δεδομένα για το όριο της φτώχειας.

Έτσι, η Ολομέλεια κατέληξε ότι δεν υφίσταται υποχρέωση του νομοθέτη να επαναφέρει τα επιδόματα εορτών και αδείας.

Δεν παραβιάζεται ούτε η αρχή της ισότητας

Απορρίφθηκε επίσης ο ισχυρισμός ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι υφίστανται άνιση μεταχείριση σε σχέση με τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα, στους οποίους εξακολουθούν να καταβάλλονται δώρα εορτών και επίδομα αδείας.

Το ΣτΕ έκρινε ότι οι δύο κατηγορίες εργαζομένων δεν βρίσκονται υπό τις ίδιες ή παρόμοιες συνθήκες απασχόλησης, καθώς το μισθολογικό καθεστώς των δημοσίων υπαλλήλων συνδέεται άμεσα με τις δαπάνες της Γενικής Κυβέρνησης και, επομένως, με τη δημοσιονομική κατάσταση του κράτους.

Στο συγκεκριμένο ζήτημα, πάντως, καταγράφηκε μειοψηφία έξι μελών του Δικαστηρίου.

Τι σημαίνει πρακτικά για τους δημοσίους υπαλλήλους

Με την 1201/2026 η δικαστική οδός για γενικευμένη επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού μέσω επίκλησης του Συντάγματος ή της συγκεκριμένης ευρωπαϊκής Οδηγίας καθίσταται πλέον εξαιρετικά περιορισμένη.

Η απόφαση δεν σημαίνει ότι απαγορεύεται πολιτικά σε μια κυβέρνηση να επαναφέρει στο μέλλον επιδόματα ή άλλες μισθολογικές παροχές.

Σημαίνει όμως κάτι πολύ συγκεκριμένο:

το ΣτΕ έκρινε ότι σήμερα δεν υπάρχει συνταγματική ή ευρωπαϊκή υποχρέωση του κράτους να τα επαναφέρει.

Επομένως, οποιαδήποτε επαναφορά 13ου και 14ου μισθού στο Δημόσιο μεταφέρεται πλέον πρωτίστως στο πολιτικό και δημοσιονομικό πεδίο και όχι στο δικαστικό.

Πηγή

Ολομέλεια Συμβουλίου της Επικρατείας – Απόφαση 1201/2026.