Πώς είναι δυνατόν ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη να δηλώνει ότι η Αστυνομία δεν διενεργεί ΕΔΕ για περιστατικά αστυνομικής βίας, όταν το ισχύον θεσμικό πλαίσιο προβλέπει τη συνέχιση των πειθαρχικών ερευνών από τις αρμόδιες υπηρεσίες, υπό τον έλεγχο του Συνηγόρου του Πολίτη; Η δημόσια τοποθέτηση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα, στα οποία το Υπουργείο οφείλει να απαντήσει με συγκεκριμένες διατάξεις και όχι με γενικόλογες διαβεβαιώσεις Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, προχώρησε σε μια δημόσια δήλωση που προκαλεί σοβαρά ερωτήματα για την ακρίβεια της ενημέρωσης γύρω από τη διερεύνηση περιστατικών αστυνομικής βίας. Μιλώντας την Παρασκευή (20/11) στο Mega News 104.6 και στον Παύλο Τσίμα, υποστήριξε ότι η Ελληνική Αστυνομία δεν διενεργεί πλέον Ένορκες Διοικητικές Εξετάσεις (ΕΔΕ) για τέτοιες υποθέσεις, καθώς αυτές έχουν ανατεθεί στον Συνήγορο του Πολίτη.
«Δεν κάνει ΕΔΕ η Αστυνομία για τα θέματα αστυνομικής βίας», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι με δική του νομοθετική παρέμβαση όλες οι σχετικές ΕΔΕ πηγαίνουν στον Συνήγορο του Πολίτη και διεξάγονται από αυτόν.
Μόνο που εδώ υπάρχει ένα σοβαρό πρόβλημα. Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δεν προβλέπει την πλήρη κατάργηση των εσωτερικών πειθαρχικών ερευνών της ΕΛ.ΑΣ. ούτε την αποκλειστική ανάθεση όλων των ΕΔΕ στον Συνήγορο του Πολίτη.
Και το ερώτημα είναι αναπόφευκτο: Ο υπουργός δεν γνωρίζει με ακρίβεια τη διαδικασία που εφαρμόζεται στις υπηρεσίες τις οποίες πολιτικά προΐσταται ή παρουσίασε δημόσια μια εικόνα που δεν ανταποκρίνεται στο σύνολο της πραγματικότητας;
Και οι δύο εκδοχές, εφόσον επιβεβαιωθούν, είναι εξαιρετικά ανησυχητικές.
Τι προβλέπει ο νόμος και τι πραγματικά κάνει ο Συνήγορος του Πολίτη
Ο Συνήγορος του Πολίτη λειτουργεί ως Εθνικός Μηχανισμός Διερεύνησης Περιστατικών Αυθαιρεσίας, με αρμοδιότητες που προβλέπονται στον Ν. 3938/2011, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 56 του Ν. 4443/2016 και μεταγενέστερες διατάξεις.
Ο Μηχανισμός μπορεί να διερευνά αυτοτελώς καταγγελίες αστυνομικής αυθαιρεσίας, αλλά μπορεί επίσης να τις διαβιβάζει στις αρμόδιες υπηρεσίες για τη διενέργεια πειθαρχικού ελέγχου, διατηρώντας την αρμοδιότητα παρακολούθησης της έρευνας.
Μάλιστα, η νομοθεσία προβλέπει ρητά τη διαβίβαση στον Συνήγορο του Πολίτη των διαταγών διενέργειας διοικητικών εξετάσεων για περιστατικά που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά του.
Αυτό σημαίνει ότι άλλο πράγμα είναι η υποχρεωτική ενημέρωση και η ανεξάρτητη εποπτεία του Συνηγόρου του Πολίτη και εντελώς διαφορετικό η κατάργηση της αρμοδιότητας της ΕΛ.ΑΣ. να διενεργεί πειθαρχικές έρευνες.
Η διάκριση δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι η ουσία του συστήματος πειθαρχικού ελέγχου.
Το ίδιο το Υπουργείο είχε περιγράψει διαφορετικά τη διαδικασία
Ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι το ίδιο το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, σε επίσημη ανακοίνωσή του στις 12 Μαρτίου 2021, με τίτλο «42 αλήθειες για την αστυνομική αυθαιρεσία και υπέρμετρη βία», περιέγραφε τρία επίπεδα ελέγχου.
Το πρώτο αφορούσε τις διοικητικές εξετάσεις από την Ελληνική Αστυνομία, το δεύτερο τις εισαγγελικές αρχές και το τρίτο τον Συνήγορο του Πολίτη ως ανεξάρτητη αρχή.
Δηλαδή,
το ίδιο το Υπουργείο αναγνώριζε ρητά ότι η Αστυνομία διενεργεί διοικητικές εξετάσεις για περιστατικά αυθαιρεσίας.
Εάν στο μεταξύ έχει θεσπιστεί διάταξη που ανατρέπει πλήρως αυτή τη διαδικασία, το Υπουργείο οφείλει να την παρουσιάσει δημόσια, με συγκεκριμένο αριθμό νόμου και άρθρο.
Διαφορετικά, η κατηγορηματική δήλωση ότι η Αστυνομία δεν κάνει ΕΔΕ δημιουργεί μια εσφαλμένη εντύπωση για τον τρόπο με τον οποίο διερευνώνται οι σχετικές καταγγελίες.
Η ευθύνη της δημόσιας ενημέρωσης
Από έναν υπουργό Προστασίας του Πολίτη δεν απαιτείται να γνωρίζει κάθε υπηρεσιακή λεπτομέρεια. Απαιτείται, όμως, να παρουσιάζει με ακρίβεια τις βασικές διαδικασίες λογοδοσίας του Σώματος που εποπτεύει.
Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για περιστατικά αστυνομικής βίας, η σαφής ενημέρωση δεν είναι επικοινωνιακή πολυτέλεια. Αφορά τα δικαιώματα των πολιτών, τη θεσμική προστασία των αστυνομικών και την αξιοπιστία των πειθαρχικών μηχανισμών.
Δεν μπορεί η ανεξάρτητη εποπτεία να παρουσιάζεται ως αποκλειστική ανάληψη όλων των ερευνών, εφόσον ο νόμος εξακολουθεί να προβλέπει ουσιαστικό ρόλο για τις αρμόδιες αστυνομικές υπηρεσίες.
Ούτε μπορεί η επίκληση μιας νομοθετικής παρέμβασης να υποκαθιστά την παράθεση της συγκεκριμένης διάταξης.
Το Katehacker δεν μπορεί να γνωρίζει αν πρόκειται για παραδρομή, ελλιπή γνώση του θεσμικού πλαισίου ή συνειδητή επιλογή διατύπωσης. Μπορεί, όμως, να διαπιστώσει ότι η δήλωση, ως γενικός και απόλυτος ισχυρισμός, δεν συμβαδίζει με τη διαδικασία που περιγράφει η διαθέσιμη νομοθεσία.
Ένα απλό ερώτημα προς τον υπουργό
Ποια ακριβώς διάταξη προβλέπει ότι η Ελληνική Αστυνομία δεν διενεργεί πλέον ΕΔΕ για περιστατικά αστυνομικής βίας και ότι όλες αυτές οι έρευνες πραγματοποιούνται αποκλειστικά από τον Συνήγορο του Πολίτη;
Εάν υπάρχει, ας δημοσιοποιηθεί.
Εάν δεν υπάρχει, η δήλωση χρειάζεται διευκρίνιση ή διόρθωση.
Γιατί όταν ένας υπουργός μιλά για τη νομιμότητα και τη λογοδοσία της Αστυνομίας,
δεν αρκεί να ακούγεται κατηγορηματικός. Οφείλει να είναι και ακριβής.
Και όταν η δημόσια ενημέρωση αφορά έναν τόσο ευαίσθητο θεσμό, η άγνοια και η παραπληροφόρηση, ανεξάρτητα από την πρόθεση, μπορούν να έχουν το ίδιο επικίνδυνο αποτέλεσμα: να υπονομεύσουν την εμπιστοσύνη στη διαδικασία ελέγχου.
Δημοσίευση σχολίουDefault CommentsFacebook Comments